Balkanlar’ın Kudüs’ü: Saraybosna’da Bir Tarih ve Gönül Yolculuğu
Sırbistan’ın hareketli sokaklarından ayrılıp, rayların üzerinde süzülen uzun bir tren yolculuğunun ardından ulaştık Saraybosna’ya (Sarajevo). Burası sadece bir şehir değil; her sokağında bir hikaye, her binasında bir kurşun izi ama her yüzünde sönmeyen bir tebessüm barındıran "Saray Ovası"...
Osmanlı’nın İstanbul’dan sonraki kültür başkenti kabul edilen bu topraklar; camilerin, sinagogların ve kiliselerin neredeyse duvar duvara yükseldiği, Doğu ile Batı’nın Miljacka Nehri kıyısında sessizce el sıkıştığı eşsiz bir coğrafya.
Şehrin Kalbi: Başçarşı ve Osmanlı Mirası
Saraybosna’da hayatın merkezi Başçarşı’dır. 15. yüzyıldan kalma bu çarşı, adeta bir zaman makinesi gibi sizi 500 yıl öncesine götürür.
Sebil (Sebilj): Şehrin simgesi olan o meşhur ahşap kubbeli çeşme... 1753’ten beri akan bu sudan içmek bir ritüeldir. Önünde fotoğraf çekilmeden Saraybosna’yı gezmiş sayılmazsınız.
Gazi Hüsrev Bey Külliyesi: Mimar Sinan’ın eli değmiş bu muazzam yapı; camisi, medresesi ve hamamıyla Osmanlı estetiğinin zirvesidir. 47 metrelik minaresiyle şehre huzur verir.
Morica Han: Başçarşı’nın tam kalbinde, Bursa’nın tarihi hanlarını andıran bu mekan; kilim satan dükkanları ve otantik kafeleriyle bir soluklanma durağıdır.
Bakırcılar Çarşısı: Sokaklara yayılan metal tokmak sesleri, yüzyıllardır değişmeyen bir zanaatın yankısıdır. Buradaki esnafla sohbet ederken kendinizi Anadolu’da bir şehirdeymiş gibi hissedeceksiniz.
Savaşın İzleri ve "Saraybosna Gülleri"
Saraybosna’yı gezerken bir yanınız hüzünle burkulur. 90’lı yıllarda yaşanan o büyük acılar, kentin beton zeminlerinde Saraybosna Gülleri olarak yaşamaya devam ediyor.
Umut Tüneli: Kuşatma altındaki şehre ilaç, silah ve umut taşıyan, 300 bin insanın hayatta kalmasını sağlayan o daracık tünel... Bağımsızlığın nasıl kazanıldığını anlamak için mutlaka ziyaret edilmeli.
Sönmez Ateş (Vjecna Vatra): II. Dünya Savaşı anısına yanan ve sadece kuşatma sırasındaki yakıt sıkıntısında sönen bu ateş, şehrin direniş ruhunu temsil eder.
Alifakovac Mezarlığı: Şehre hakim bir tepede, fetihten bugüne Müslümanların defnedildiği bu sessiz durak, muazzam bir panorama sunar.
Tarihin Kırılma Noktası: Latin Köprüsü
Görünüşte sade bir köprü olan Latin Köprüsü, aslında I. Dünya Savaşı’nın fitilinin ateşlendiği yerdir. 1914’te Avusturya-Macaristan Veliahtı Franz Ferdinand’ın burada suikaste uğramasıyla dünyanın kaderi değişmiştir. Köprünün dibinde durup o anları hayal etmek insanın tüylerini ürpertmeye yetiyor.
Doğanın Kucağında: Vrelo Bosna ve Trebevic
Saraybosna sadece taş binalardan ibaret değil; masalsı bir yeşilliğe sahip.
Vrelo Bosna: Igman Dağı’nın eteklerinde, faytonlarla ulaşılan bu milli parkta nehirlerin fısıltısını dinleyebilir, taze alabalık yiyerek doğanın tadını çıkarabilirsiniz.
Trebevic Dağı: Şehir merkezinden teleferikle 10 dakikada çıkabileceğiniz bu tepe, tüm Saraybosna’yı ayaklarınızın altına serer.
Lezzet Durakları: Damak Çatlatan Tatlar
Türk mutfağına çok yakın ama kendine has dokunuşları olan bir mutfak kültürü sizi bekliyor:
Ćevapi (Köfte): Boşnak mutfağının şahı. Özellikle Zeljo 2 bu konuda bir klasik. Yanında mutlaka kaymak ve soğanla denenmeli.
Burek (Börek): Peynirli, kıymalı, ıspanaklı... Pekara Edin’de çıtır çıtır bir deneyim yaşayabilirsiniz.
Tatlı: Trileçe ve Hurmaşica’nın en lezzetlisini Nafaka’da bulabilirsiniz.
İnat Kuca (İnat Evi): Milli Kütüphane’nin yapımı için nehrin karşı kıyısına taşınan o meşhur evin içindeki restoranda geleneksel yemeklerin tadına bakmalısınız.
Bir Seyyahın Notları
Saraybosna, hüzünle sevincin, dille gönlün birleştiği bir yer. Bilge Kral Aliya İzzetbegoviç’in de dediği gibi; Boşnaklar ve Türkler aynı ailenin çocukları gibidir.
Konaklama: Tarihi dokuyu hissetmek için Başçarşı veya Eski Şehir bölgelerini tercih edin.
Gece Hayatı: Sanılanın aksine çok renkli ve ucuzdur. Özellikle Kino Bosna veya Jazz Club Monument gibi mekanlar kentin modern yüzünü gösterir.
Vasiyet: Burayı gezerken, 150 yıl önce kaybettiğimiz bir ilimizi ziyaret eder gibi gezin. İnsanların sıcaklığı ve size "Türk" olduğunuz için gösterdikleri o özel ilgi kalbinizi ısıtacak.
Madame Savon YOLDA
İletişim : 0554 994 31 22
tulin.ozkul4@gmail.com
 |
 |
| Boşnak Böreği |
 |
| Vrelebosna |
